Arapça Metin
وَمَا كَانَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ اَنْ يُفْتَرٰى مِنْ دُونِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ تَصْد۪يقَ الَّذ۪ي بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْص۪يلَ الْكِتَابِ لَا رَيْبَ ف۪يهِ مِنْ رَبِّ الْعَالَم۪ينَ۠
Türkçe Transcript
Vemâ kâne hâżâ-lkur-ânu en yufterâ min dûni(A)llâhi velâkin tasdîka-lleżî beyne yedeyhi vetefsîle-lkitâbi lâ raybe fîhi min rabbi-l’âlemîn(e)
—————————————————-
📘 Savunma: Yunus Suresi 37. Ayetin Alternatif Yorumu Üzerine
🔹 Önerilen çeviri:
Kur’an’ın Allah’tan başkası tarafından uydurulması, buna rağmen kendinden öncekileri tasdik etmesi ve âlemlerin Rabbinden olan O kitabı, içinde çelişki olmadan fasıllayarak açıklaması — bu olacak şey mi?”
Bu yorum, Yunus Suresi 37. ayetin anlamını hem içerik hem dil hem de bağlamsal bağlam açısından yeniden ele alan alternatif bir çeviri ve retorik sorgulama modelidir.
1️⃣ Gramer ve Yapı Açısından İncelenmesi
Ayetin Arapça metni:
وَمَا كَانَ هَٰذَا ٱلْقُرْآنُ أَن يُفْتَرَىٰ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَلَٰكِن تَصْدِيقَ ٱلَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيلَ ٱلْكِتَٰبِ لَا رَيْبَ فِيهِ مِن رَّبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ
Bu metinde geçen:
- “وَمَا كَانَ” ifadesi, imkânsızlık veya uygunsuzluk anlamı taşır: “olacak şey değildir.”
- “أَن يُفْتَرَى” = “uydurulması”
- “مِن دُونِ ٱللَّهِ” = “Allah dışında”
- “تَصْدِيقَ ٱلَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ” = “önündekini tasdik etmesi”
- “تَفْصِيلَ ٱلْكِتَٰبِ” = “kitabın fasıllanarak açıklanması”
- “لَا رَيْبَ فِيهِ” = “onda hiçbir çelişki/şüphe yoktur”
- “مِن رَّبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ” = “âlemlerin Rabbinden”
Bu unsurlar önerilen çeviride olduğu gibi:
- Bir olasılık yapısına dayalı çelişki ifadesi
- Uydurulma iddiası
- Tasdik özelliği
- Kitabın fasıllanarak açıklanması
- Çelişkisizlik
- İlahi kaynak vurgusu
ile birebir karşılanmıştır.
2️⃣ Mantıksal Retorik ve Sorgulayıcı Üslup
Önerilen çeviri, ayetteki “mâ kâne” yapısına dayanan imkânsızlık anlamını bir retorik soruya dönüştürerek Türkçe’deki karşılığını güçlendirmiştir:
“Bu olacak şey mi?”
Bu çeviri, hem imkânsızlık anlamını verir hem de okuyucuyu anlam üzerinde düşünmeye sevk eder. Retorik sorgulama üslubu, Kur’an’ın başka ayetlerinde de sıkça kullanılır (örneğin, Neml 60–64).
3️⃣ “Allah dışında uydurulması” ne anlama gelir?
Ayetin orijinalindeki “min dûni Allâh” ifadesi klasik çevirilerde “Allah’tan başka biri tarafından” olarak aktarılmıştır.
4️⃣ “İçinde çelişki olmadan” ifadesi neden uygundur?
Orijinalde geçen “lā raybe fīhi” kalıbı genelde “onda şüphe yoktur” şeklinde çevrilir. Ancak “rayb” kelimesi sadece “şüphe” değil, aynı zamanda:
- içsel kararsızlık
- dengesizlik
- çelişki
- gizli bozukluk
anlamlarını da içerdiği için, “içinde çelişki olmadan” çevirisi, ayetin epistemolojik tutarlılığını vurgulamak açısından daha etkilidir.
Felsefeye Giriş 