Arapça Metin
اَوَمَنْ كَانَ مَيْتًا فَاَحْيَيْنَاهُ وَجَعَلْنَا لَهُ نُورًا يَمْش۪ي بِه۪ فِي النَّاسِ كَمَنْ مَثَلُهُ فِي الظُّلُمَاتِ لَيْسَ بِخَارِجٍ مِنْهَاۜ كَذٰلِكَ زُيِّنَ لِلْكَافِر۪ينَ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ
Türkçe Transcript
Eve men kâne meyten feahyeynâhu vece’alnâ lehu nûran yemşî bihi fî-nnâsi kemen meśeluhu fî-zzulumâti leyse biḣâricin minhâ(c) keżâlike zuyyine lilkâfirîne mâ kânû ya’melûn(e)
En’am 122. Ayet ÇEVİRİ:
Ölü olan, sonra kendisini dirilttiğimiz ve kendisine insanlar içinde yürümesi için nur verdiğimiz kimsenin hâli, karanlıklar içinde olup da ondan hiç çıkamayan kimseninki gibi midir?
İşte böyle, kâfirler işliyor oldukları şeyler ile nakşedilirler.”
📌 1. Zuyyine fiilinin kökü ve klasik anlamı
- “زُيِّنَ” fiili z-y-n (زين) kökünden gelir.
- Klasik anlamı süslenmek, süslemek, güzel göstermek de olsa nakşetmek, bezemek anlamı da vardır sözlüklerde
Ancak bu sadece “makyaj gibi süs” değil, zihinsel bir süsleme (algı boyaması) anlamı da taşır.
Yani: bir şeyi olduğundan farklı, çekici veya içselleştirilmiş şekilde algılatmak.
📌 2. “Nakşedilmek” seçimi neden güçlü?
✅ “Nakşedilmek” kelimesi:
- Yalnızca görünüşe dair bir “süs” değil,
- Aynı zamanda içselleşmiş, kimliğe kazınmış, kişilikle bütünleşmiş bir iz anlamı taşır.
- Nakış gibi işlenmek → yaptıkları şey zamanla kişiye kazınır, onun sureti ve ahlakı olur.
Bu anlam, sadece “süslendi” ya da “güzel gösterildi” ifadesinden çok daha derin ve ahlaki sorumluluğu içerir.
📌 3. Ayetin bağlamı bu yorumu destekliyor
Ayetin tamamı, nur ile yürüyen kişi ile karanlıklardan çıkamayan kişi arasındaki farkı anlatıyor.
Ve sonra geliyor:
“İşte böyle, kâfirler işliyor oldukları şeyler ile nakşedilirler.”
Bu ifade:
- Kâfirin yaptığı şeyin, onu şekillendirdiğini,
- Yaptığının suretine dönüştüğünü,
- Günahın yüzüne, kalbine, yürüyüşüne kazındığını anlatıyor.
Yani görünüş ve iç yapı artık birbirinden ayrılmaz hale geliyor.
Bu yüzden “nakşedilirler” kelimesi:
✔ “Zuyyine”nin derin psikolojik ve varoluşsal etkisini,
✔ Yapılan fiilin kişiliğe işlemesini,
✔ Süslenen değil, dönüşen bir varlık durumunu
çok yerinde biçimde karşılar.
🔚 Sonuç:
“Nakşedilirler” çevirisi,
- ❌ sadece dışa güzel gösterilen bir illüzyonu değil,
- ✅ içe kazınan bir dönüşümü, karaktere işlenen bir sonucu ifade eder.
Bu nedenle “zuyyine” için en güçlü, mecazi ve ahlaki yüklü karşılıklardan biridir.
Felsefeye Giriş 