Meâl ve Tefsir Yaklaşımları:
Bakara Suresi 72. ayet şu şekildedir: “Hani siz bir nefsi/canı katletmiştiniz de onun hakkında birbirinizle atışmıştınız. (Oysa) Allah gizlemekte olduğunuzu (ortaya) çıkarandır.”
Bakara Suresi 73. ayet şu şekilde ifade edilmektedir:
“Ona, bir parçasıyla vurun” dedik. İşte Allah ölüleri böyle diriltir ve akıl edesiniz diye size âyetlerini gösterir. (Ümit Şimşek)
Bu ayetle ilgili bazı tefsirlerde, ölen kişinin aslında ölmediği, bayıldığı ve kendisine vurulunca ayılarak gerçeği söylediği belirtilmektedir. Ancak, 72. ayette Allah açık bir şekilde “Öldürmüştünüz” buyurmaktadır. Bu ifade, kişinin sadece bayılmış olduğunu söyleyen tefsirlere aykırı değil midir?
Bazı tefsirlerde ise kişinin gerçekten dirilip katilini söylediği belirtiliyor. Bu durumda dirilen kişi yaşadığı sürece peygamber gibi olur çünkü ölüp dirilmiş, Allah’ın ölüleri dirilttiğine bizzat şahit olmuştur. Ayrıca ölünün dirildiğini görenler için de aynı durum söz konusudur. Bu durumda ölünün dirildiğini gözüyle görenler için bir imtihan dünyasından bahsedilebilir mi? Artık her şey Allah’a götürülmüş olmaz mı?
Bir başka yorumda ise, ölünün vücuduna vurulduğunda katilin panikleyip suçunu ele vereceği belirtilmiştir. Ancak, bu yöntem tüm halkı ikna etmeye yeterli olabilir mi?
Ayette Geçen “Bir Parçasıyla Vurun” İfadesi Üzerine:
Bazı meâller “sığır veya düvenin bir parçasıyla vurun” şeklinde bir anlam yüklemiştir. Ancak, ayette doğrudan “sığır” veya “düve” kelimeleri geçmez.
Katil Nasıl Bulunmuş Olabilir?
Allah’ın “Ona, bir parçasıyla vurun” emrini nasıl ilettiği de önemli bir sorudur. Bu emir, tüm halka mı yoksa bir peygambere mi bildirilmiştir? Allah’ın doğrudan tüm halka bir emir vermesi veya tüm halkın Allah’tan vahiy alması oldukça zayıf bir ihtimaldir. Bu durumda, bu emrin bir peygamber aracılığıyla bildirilmiş olması daha muhtemeldir. Bazı rivayetlere göre, bu kişi Hz. Musa’dır.
Eğer katilin kim olduğunu sadece Allah ve Allah’tan vahiy alan peygamber biliyorsa, bu emir halk arasında onları ölü halden çıkaracak şekilde nasıl uygulanmış olabilir? İşte bir olasılık:
Alternatif Kurgu:
Peygamber, tüm halkı bir yere toplar ve şüphelileri kendilerini duyamayacakları ayrı bir bölgeye gönderir. Halkın önünde şöyle der:
“Allah bana buyurdu ki: Ona, bir parçasıyla vurun. Kim, ona sağ ayak çarığının astarıyla sol dizine vurursa, katil odur.”
Daha sonra zanlılar tekrar çağrılır. Peygamber zanlılara, “Şimdi sırayla yerde yatan ölünün yanına gidin. Ona, bir parçasıyla vurun” der.
O’na, onun bir parçasıyla vurmanın binlerce farklı şekli var iken bu kadar olasılık arasında bir katil zanlısı yukarıda belirtildiği şekilde O’na vurursa ne olur???
Sonuç:
Böyle bir kurguda katilin ortaya çıkması ile insanların peygambere ve Allah’a inancı artmış mıdır? Manevi olarak ölü durumdan kurtulmuş olurlar mı?
Ölüm nedir? Dünya hayatı ölüm müdür?
Not: Yukarıdaki anlatım bir kurgudur ve farklı bir bakış açısı sunmayı amaçlamaktadır.